Το διαβητικό πόδι είναι μια πάθηση που οφείλεται στον σακχαρώδη διαβήτη και αφορά την αιμάτωση των κάτω άκρων. Σε αυτή την πάθηση επηρεάζεται η αρτηριακή αιμάτωση, και έχει ως αποτέλεσμα τη διαταραχή της αρχιτεκτονικής του άκρο ποδός, και συχνά την φλεγμονή και την αυξημένη πιθανότητα για γάγγραινα.
Στο παρακάτω άρθρο, θα δούμε τί είναι το διαβητικό πόδι, πώς προκαλείται, και ποιες είναι οι καλύτερες μορφές αντιμετώπισης.
Τι είναι το διαβητικό πόδι;
Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, το διαβητικό πόδι είναι το πόδι ασθενούς με σακχαρώδη διαβήτη όταν εμφανίζει επιπλοκές όπως εξέλκωση, λοίμωξη των ιστών, περιφερειακή νευροπάθεια ή διαβητική αρτηριοπάθεια.
Η πάθηση αυτή εμφανίζει 5 στάδια, τα οποία είναι τα εξής:
- 1ο στάδιο: Στο στάδιο αυτό δεν υπάρχει κάποια ορατή αλλοίωση του δέρματος, αλλά μια παραμόρφωση των οστών, η οποία μπορεί να έχει ως αποτέλεσμα τον τραυματισμό του.
- 2ο στάδιο: Στο δεύτερο στάδιο εμφανίζεται ένα μικρό έλκος ή φλύκταινα, που σχετίζεται μόνο με την επιδερμίδα.
- 3ο στάδιο: Στο τρίτο στάδιο η παθολογία αφορά τους ιστούς που βρίσκονται πιο βαθιά στο σώμα, ενώ υπάρχει ο κίνδυνος ο ασθενής να έχει οστεομυελίτιδα.
- 4ο στάδιο: Στο τέταρτο στάδιο, κάποιο δάχτυλο ή ένα τμήμα του κάτω άκρου νεκρώνεται μερικώς.
- 5ο στάδιο: Στο πέμπτο στάδιο του διαβητικού ποδιού, παρατηρείται εκτεταμένη νέκρωση του κάτω άκρου.
Πώς προκαλείται το διαβητικό πόδι;
Ο σακχαρώδης διαβήτης μπορεί να επηρεάσει σημαντικά την κυκλοφορία του αίματος στα κάτω άκρα. Συγκεκριμένα, προκαλεί τη δημιουργία αρτηριοσκληρυντικής πλάκας, μιας εναπόθεσης ουσιών στο εσωτερικό τοίχωμα των αρτηριών. Η πλάκα αυτή οδηγεί σε στένωση των αρτηριών, μειώνοντας τη ροή του αίματος προς τα πόδια.
Όσο ο διαβήτης παραμένει αρρύθμιστος, η στένωση επιδεινώνεται και μπορεί να οδηγήσει σε πλήρη απόφραξη (θρόμβωση) της αρτηρίας. Σε αυτή την περίπτωση, η κυκλοφορία του αίματος διακόπτεται εντελώς, θέτοντας σε κίνδυνο τη βιωσιμότητα του ποδιού. Παράλληλα, ο διαβήτης μπορεί να προκαλέσει και περιφερική διαβητική νευροπάθεια, μια επιπλοκή που οδηγεί σε καταστροφή των νεύρων και απώλεια της αίσθησης του πόνου. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα οι μικροτραυματισμοί να περνούν απαρατήρητοι, αυξάνοντας σημαντικά τον κίνδυνο εμφάνισης ελκών ή λοιμώξεων.
Οι κυριότεροι παράγοντες που επιδεινώνουν την περιφερική διαβητική νευροπάθεια είναι:
- Ο μη ρυθμισμένος σακχαρώδης διαβήτης
- Το κάπνισμα
- Και η υπερλιπιδαιμία (αυξημένα λιπίδια στο αίμα)
Ποια είναι τα συμπτώματα του διαβητικού ποδιού;
Τα συμπτώματα που έχει το διαβητικό πόδι εξαρτώνται από το στάδιο στο οποίο βρίσκεται η πάθηση, και είναι αρκετά σημαντικό για έναν ασθενή με σακχαρώδη διαβήτη να γνωρίζει ποια είναι αυτά. Σε πολλές περιπτώσεις, δεν δίνεται ιδιαίτερη σημασία στα πρώτα συμπτώματα που συνδέονται με το διαβητικό πόδι. Ως αποτέλεσμα, η κατάσταση επιδεινώνεται.
Για την αποφυγή της επιδείνωσης, συστήνεται στους ασθενείς με διαβήτη να μην παραλείπουν τους τακτικούς ελέγχους του σακχάρου και να βρίσκονται σε επικοινωνία με τον γιατρό τους. Μερικά από τα συμπτώματα του διαβητικού ποδιού είναι τα εξής:
- Ξηροδερμία
- Στιλπνότητα
- Ερεθισμός
- Ερυθρότητα
- Ωχρότητα
- Αποχρωματισμός
- Μελάνιασμα
- Κυάνωση
- Οίδημα (πρήξιμο)
- Αύξηση θερμοκρασίας
- Κάλοι
- Φουσκάλες
- Μούδιασμα
- Μυρμήγκιασμα
- Απώλεια τριχών του ποδιού
- Οξύς πόνος, κυρίως έντονος τις βραδινές ώρες
Πώς γίνεται ο εντοπισμός της πάθησης;
Η διάγνωση του διαβητικού ποδιού γίνεται συνήθως μέσω κλινικής εξέτασης και μέτρησης των επιπέδων σακχάρου. Σε πολλές περιπτώσεις, η πάθηση μπορεί να διαπιστωθεί εύκολα από τον γιατρό χωρίς την ανάγκη εξειδικευμένων εξετάσεων.
Ωστόσο, αν υπάρχει υποψία για αγγειοπάθεια ή νευροπάθεια, μπορεί να ζητηθούν πρόσθετες εξετάσεις, ώστε να αξιολογηθεί με ακρίβεια η κατάσταση των αγγείων και των νεύρων των κάτω άκρων.
Ποια είναι η κατάλληλη αντιμετώπιση για το διαβητικό πόδι;
Η θεραπεία για το διαβητικό πόδι και το διαβητικό δέρμα εξαρτάται από το στάδιο εξέλιξης της πάθησης. Σε κάθε περίπτωση, η αντιμετώπιση πρέπει να είναι άμεση και στοχευμένη, ώστε να μειωθεί η ένταση των συμπτωμάτων και να προληφθούν σοβαρές επιπλοκές.
Στις περισσότερες περιπτώσεις, η θεραπεία είναι συντηρητική, και περιλαμβάνει τα εξής μέτρα:
- Ρύθμιση των επιπέδων σακχάρου στο αίμα.
- Τοπική φροντίδα των κάτω άκρων, καθαρισμός πληγών και απομάκρυνση νεκρού ιστού με τη χρήση ειδικών επιθεμάτων, και την επίσκεψη σε έναν Ποδολόγο
- Τακτικός αγγειοχειρουργός έλεγχος για την παρακολούθηση της κυκλοφορίας.
- Ενυδάτωση του δέρματος και πρόληψη ξηρότητας.
- Σωστή περιποίηση νυχιών και κάλων.
- Χρήση ειδικών, άνετων και μαλακών υποδημάτων, κατάλληλων για διαβητικούς. Τα εξειδικευμένα ορθωτικά πέλματα βοηθούν στην άνεση κατά τη βάδιση.
- Φαρμακευτική αγωγή, όπως αντιαιμοπεταλιακά φάρμακα για τη βελτίωση της μικροκυκλοφορίας και βιταμίνες για την ενίσχυση των περιφερικών νεύρων.
- Σε περιπτώσεις λοίμωξης, απαιτείται άμεση έναρξη αντιβιοτικής αγωγής, ρύθμιση του σακχάρου και πλήρης έλεγχος του αγγειακού δικτύου (αορτή, λαγόνιες και αρτηρίες κάτω άκρων).
Διαβάστε ακόμη: Τι είναι η Ποδολογία;
Τι επιπλοκές υπάρχουν αν δεν αντιμετωπιστεί το διαβητικό πόδι;
Η καθυστερημένη ή ελλιπής αντιμετώπιση του διαβητικού ποδιού μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρές επιπλοκές, όπως:
- Έλκη διαβητικού ποδιού
- Λοιμώξεις των ιστών
- Περιφερική νευροπάθεια
- Διαβητική αρτηριοπάθεια
- Σήψη
- Γάγγραινα
Σε προχωρημένες περιπτώσεις, όταν η βλάβη είναι εκτεταμένη και δεν υπάρχει άλλη θεραπευτική επιλογή, μπορεί να χρειαστεί ακρωτηριασμός του προσβεβλημένου άκρου.
Πρόληψη και έγκαιρη αντιμετώπιση διαβητικού ποδιού
Το διαβητικό πόδι αποτελεί μια σοβαρή επιπλοκή του σακχαρώδη διαβήτη, που μπορεί να προκαλέσει πολλές επιπλοκές αν παραμείνει αδιάγνωστο ή αρρύθμιστο. Η τακτική περιποίηση των ποδιών, η αυστηρή ρύθμιση του σακχάρου και η χρήση ειδικών υποδημάτων μειώνουν δραστικά τον κίνδυνο εμφάνισής του.
Εάν πάσχετε από διαβήτη και παρατηρήσετε συμπτώματα όπως ξηροδερμία, ερυθρότητα, μούδιασμα, κάλους ή αλλαγές στο χρώμα των ποδιών, είναι κρίσιμο να αναζητήσετε άμεσα ιατρική βοήθεια. Η έγκαιρη διάγνωση και η στοχευμένη αντιμετώπιση από εξειδικευμένους επαγγελματίες υγείας, όπως ο αγγειοχειρουργός και ο ποδολόγος, είναι καθοριστικής σημασίας για τη διατήρηση της υγείας και της βιωσιμότητας των κάτω άκρων σας.
Στο Podology Clinic, η εξειδικευμένη ομάδα μας διαθέτει την εμπειρία και τον απαραίτητο εξοπλισμό για την πρόληψη, τη διάγνωση και τη συντηρητική θεραπεία του διαβητικού ποδιού. Αναλαμβάνουμε την ειδική φροντίδα, τον καθαρισμό των ελκών, τη διαχείριση της υπερκεράτωσης (κάλων) και την παροχή συμβουλών για την καθημερινή υγιεινή, πάντα με γνώμονα την ασφάλεια και την πλήρη αποστείρωση των εργαλείων.
Μην αφήνετε τις επιπλοκές του διαβήτη να επηρεάσουν την ποιότητα της ζωής σας. Κλείστε εύκολα online το ραντεβού σας για έναν ολοκληρωμένο έλεγχο των κάτω άκρων, ώστε να διασφαλίσουμε μαζί την υγεία των ποδιών σας!
Συχνές Ερωτήσεις (FAQ) για το διαβητικό πόδι
1. Τι ακριβώς είναι το διαβητικό πόδι σύμφωνα με τον ΠΟΥ;
Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, το διαβητικό πόδι είναι το πόδι ασθενούς με σακχαρώδη διαβήτη όταν εμφανίζει επιπλοκές όπως εξέλκωση, λοίμωξη των ιστών, περιφερική νευροπάθεια ή διαβητική αρτηριοπάθεια.
2. Ποιοι είναι οι δύο βασικοί μηχανισμοί μέσω των οποίων ο διαβήτης προκαλεί το διαβητικό πόδι;
Οι βασικοί μηχανισμοί είναι:
- Διαταραχή της κυκλοφορίας του αίματος (δημιουργία αρτηριοσκληρυντικής πλάκας που οδηγεί σε στένωση/απόφραξη των αρτηριών)
- Περιφερική διαβητική νευροπάθεια (καταστροφή νεύρων και απώλεια της αίσθησης του πόνου).
3. Ποια είναι τα πέντε στάδια εξέλιξης της πάθησης;
Τα 5 στάδια είναι εξέλιξης του διαβητικού ποδιού:
- 1ο στάδιο: Παραμόρφωση οστών, χωρίς ορατή αλλοίωση
- 2ο στάδιο: Μικρό έλκος/φλύκταινα στην επιδερμίδα
- 3ο στάδιο: Παθολογία σε βαθύτερους ιστούς, κίνδυνος οστεομυελίτιδας
- 4ο στάδιο: Μερική νέκρωση δακτύλου ή τμήματος άκρου
- 5ο στάδιο: Εκτεταμένη νέκρωση του κάτω άκρου
4. Ποια είναι τα πιο σημαντικά συμπτώματα που πρέπει να προσέξει ένας διαβητικός;
Κάποια από τα σημαντικότερα συμπτώματα είναι:
- Ξηροδερμία
- Μούδιασμα
- Μυρμήγκιασμα
- Αύξηση της θερμοκρασίας
- Οξύς πόνος (κυρίως βραδινές ώρες)
- Φουσκάλες
- Αλλαγές στο χρώμα (ερυθρότητα, κυάνωση, μελάνιασμα).
5. Ποιες είναι οι κυριότερες συντηρητικές μορφές αντιμετώπισης;
Η αντιμετώπιση περιλαμβάνει:
- Ρύθμιση του σακχάρου
- Τοπική φροντίδα (καθαρισμός πληγών, επίσκεψη σε Ποδολόγο)
- Τακτικό αγγειοχειρουργικό έλεγχο
- Ενυδάτωση του δέρματος
- Σωστή περιποίηση νυχιών/κάλων και χρήση ειδικών υποδημάτων
6. Τι επιπλοκές μπορεί να προκύψουν από την καθυστερημένη αντιμετώπιση;
Η καθυστέρηση μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρές επιπλοκές όπως έλκη διαβητικού ποδιού, λοιμώξεις ιστών, σήψη, γάγγραινα και, σε προχωρημένες περιπτώσεις, ακρωτηριασμό του προσβεβλημένου άκρου.

